تحریم و محاصره دریایی قادر به توقف صنعت نفت ایران نیست

یک تحلیلگر برجسته حوزه نفت و گاز ضمن رد ادعاهای برخی رسانه‌های خارجی درباره توقف کامل تولید و صادرات نفت ایران و بروز بحران بنزین در کشور، به تشریح واقعیت‌های میدانی صنعت نفت پرداخت.

وضعیت فعلی تولید و صادرات نفت خام

حامد ملحانی، کارشناس ارشد صنعت نفت و گاز، با اشاره به آمارهای روزانه اظهار داشت: هم‌اکنون تولید نفت ایران روزانه حدود چهار میلیون بشکه است. از این مقدار، تقریباً نیمی در داخل کشور و برای تأمین خوراک پالایشگاه‌ها، پتروشیمی‌ها، نیروگاه‌ها، صنایع و مصارف خانگی استفاده می‌شود و نیم دیگر نیز به کشورهای هدف صادر می‌گردد.

وی تأکید کرد: حتی در بدبینانه‌ترین سناریو و با فرض اعمال محاصره کامل دریایی و توقف صددرصدی صادرات، باز هم نیمه نخست تولید نفت (حدود دو میلیون بشکه در روز) در داخل مصرف خواهد شد. بنابراین، آنچه برخی منابع تبلیغ می‌کنند مبنی بر «صفر شدن کل تولید نفت ایران» هرگز رخ نمی‌دهد.

آخرین وضعیت صادرات و رد آمارهای غیرواقعی

این کارشناس ارشد خاطرنشان کرد: بر اساس گزارش‌های نهادهای مستقل، چندین نفت‌کش ایرانی در روزهای اخیر موفق به خروج از منطقه و عزیمت به مقصدهای خود شده‌اند. به استثنای چند فروند نفت‌کش که توسط نیروهای آمریکایی توقیف شده، مابقی صادرات طبق روال عادی ادامه دارد.

او درباره اظهارات برخی رسانه‌های خارجی مبنی بر کاهش ذخایر نفت مصرف‌نشده ایران به ۲۲ روز یا کمتر، گفت: ارقام متفاوت و ضدونقیضی از ۲ یا ۳ روز تا بازه ۱۲ تا ۲۲ روز مطرح شده است. این تناقض‌ها نشان می‌دهد که خبرهای اولیه پایه و اساس علمی ندارند. مطمئن هستم که در روزهای آینده این آمارها باز هم تغییر خواهند کرد.

واقعیت درباره بسته شدن چاه‌های نفت و آسیب‌پذیری مخازن

ملحانی با اشاره به سناریوی بدبینانه توقف کامل صادرات، درباره ریسک بسته شدن چاه‌های نفت توضیح داد: بسته شدن موقت چاه‌ها پدیده جدیدی در صنعت نفت جهان نیست. در طول تاریخ، به دلایل نظامی یا اقتصادی بارها این اتفاق افتاده و تجربه مدیریت آن وجود دارد.

وی در پاسخ به ادعای رسانه‌های خارجی مبنی بر محبوس شدن نفت در لایه‌های زمین‌شناسی و از بین رفتن دائمی بخشی از ذخایر، تصریح کرد: این ادعا کاملاً نادرست است. در اکثر مخازن نفتی ایران، توقف تولید نه‌تنها آسیب بلندمدت ندارد، بلکه در برخی موارد حتی تأثیر مثبت نیز به همراه داشته است. هیچ خطر جبران‌ناپذیری از این بابت کشور را تهدید نمی‌کند.

تجربه موفق ایران در بازگشت به تولید پس از رفع محدودیت‌ها

این تحلیلگر حوزه نفت با اشاره به سوابق داخلی گفت: در یک دهه اخیر، هرگاه محدودیت‌های تولید برداشته شده، صنعت نفت ایران توانسته به سرعت به ظرفیت پیشین بازگردد. حدود ۷۰ درصد چاه‌ها بلافاصله پس از رفع محدودیت به مدار تولید بازمی‌گردند و مابقی با انجام عملیات ترمیمی در بازه زمانی یک هفته تا حداکثر چهار ماه به شرایط پایدار می‌رسند. در مجموع ظرف شش ماه، تولید به سقف پیش از محدودیت خواهد رسید.

وضعیت بنزین؛ تأمین پایدار بدون هیچ بحرانی

ملحانی در پایان درباره شایعه بحران بنزین هشدار داد: برای تولید بنزین دو مؤلفه اصلی لازم است؛ نخست نفت خام به عنوان ماده اولیه و دوم پالایشگاه‌ها به عنوان واحدهای فرآورشی. هر دوی این عوامل در داخل کشور به صورت کامل و پایدار تأمین می‌شوند. پالایشگاه‌های کشور همچنان فعال هستند و نفت خام مورد نیاز نیز تأمین می‌شود. بنابراین هیچ گونه بحرانی در زمینه بنزین، گازوئیل و سایر فرآورده‌های نفتی وجود ندارد.