موج جدید قیمت‌سازی در بازار اجاره؛ مستاجران مراقب آگهی‌های جعلی باشند

با نزدیک شدن به فصل جابه‌جایی مستأجران، بازار اجاره مسکن بار دیگر وارد فاز التهاب شده است؛ التهابی که به‌گفته کارشناسان، بخش قابل‌توجهی از آن نه از معاملات واقعی، بلکه از آگهی‌های غیرواقعی و نرخ‌سازی در فضای مجازی ناشی می‌شود. در هفته‌های اخیر، افزایش چشمگیر فایل‌های اجاره در پلتفرم‌های اینترنتی باعث شده بسیاری از مستأجران با ارقام عجیب و بعضاً غیرواقعی مواجه شوند.

بررسی‌ها نشان می‌دهد برخی فایل‌های منتشرشده در سایت‌های آگهی مسکن، رشد بیش از ۴۰ درصدی اجاره‌بها را نسبت به سال گذشته نشان می‌دهند؛ موضوعی که نگرانی مستأجران را در آستانه فصل نقل‌وانتقالات افزایش داده است.

یکی از متقاضیان بازار اجاره در گفت‌وگو با خبرنگار باشگاه خبرنگاران جوان اعلام کرد سال گذشته برای اجاره یک واحد ۷۰ تا ۸۰ متری در محدوده میدان منیریه، حدود ۷۰۰ میلیون تومان ودیعه و ۱۰ میلیون تومان اجاره ماهانه پرداخت می‌شد، اما اکنون همان واحدها با ودیعه یک میلیارد تومانی و اجاره ماهانه ۱۵ میلیون تومان فایل می‌شوند.

نقش آگهی‌های اینترنتی در التهاب بازار اجاره

کارشناسان حوزه مسکن معتقدند بخش مهمی از افزایش ناگهانی قیمت‌ها به فعالیت گسترده دلالان در فضای مجازی بازمی‌گردد. به‌گفته آن‌ها، کاهش نظارت بر پلتفرم‌های انتشار آگهی باعث شده برخی افراد با درج قیمت‌های غیرواقعی، فضای روانی بازار را تحت تأثیر قرار دهند.

حسینی، کارشناس بازار مسکن، می‌گوید در سال‌های گذشته نظارت بیشتری بر آگهی‌های منتشرشده در سایت‌هایی مانند دیوار و شیپور وجود داشت و همین مسئله تا حدی مانع از قیمت‌سازی می‌شد. اما امسال کنترل‌ها کاهش یافته و همین موضوع زمینه جهش قیمتی در بازار اجاره را فراهم کرده است.

او تأکید کرد ادامه این روند می‌تواند انتظارات تورمی را در بازار مسکن تشدید کند و به همین دلیل دستگاه‌های مسئول باید نظارت جدی‌تری بر آگهی‌های اینترنتی اعمال کنند.

بسیاری از فایل‌های منتشرشده واقعی نیستند

در همین رابطه، داود بیگی‌نژاد، نایب‌رئیس اول اتحادیه مشاوران املاک تهران، اعلام کرد بخش زیادی از آگهی‌های منتشرشده در فضای مجازی فاقد هویت مشخص هستند و برخی از آن‌ها اساساً وجود خارجی ندارند.

به گفته او، نبود سازوکار دقیق برای احراز هویت آگهی‌دهندگان باعث شده بازار مجازی مسکن به بستری برای انتشار تصاویر جعلی و نرخ‌سازی تبدیل شود. وی هشدار داد بسیاری از متقاضیان پس از تماس با منتشرکنندگان آگهی متوجه می‌شوند ملکی با مشخصات اعلام‌شده وجود ندارد، اما همین فایل‌های ساختگی تأثیر روانی سنگینی بر بازار می‌گذارند.

آمار رسمی چه می‌گوید؟

در حالی که فضای مجازی از افزایش ۵۰ تا ۸۰ درصدی اجاره‌بها خبر می‌دهد، وزارت راه و شهرسازی روایت متفاوتی ارائه کرده است. نرگس رزبان، مدیرکل دفتر اقتصاد مسکن این وزارتخانه، اعلام کرد روزانه بیش از ۸ هزار قرارداد در سامانه «خودنویس» ثبت می‌شود که بیش از ۹۰ درصد آن مربوط به اجاره است.

او تأکید کرد بررسی معاملات واقعی نشان می‌دهد میانگین افزایش اجاره‌بها حدود ۱۲ درصد بوده و ارقام مطرح‌شده در برخی آگهی‌ها با واقعیت بازار فاصله زیادی دارد.

فشار اجاره‌ها و کوچ مستأجران به جنوب تهران

هم‌زمان با رشد قیمت‌ها، کارشناسان از تغییر الگوی سکونت در تهران خبر می‌دهند. زارعی، کارشناس بازار مسکن، معتقد است افزایش هزینه‌های اجاره باعث شده بسیاری از خانوارها به مناطق ارزان‌تر و جنوبی پایتخت مهاجرت کنند.

به گفته او، بخشی از سرمایه‌ها در ماه‌های اخیر از بازارهای دیگر وارد بازار مسکن شده و همین مسئله تقاضا را افزایش داده است. در نتیجه، بازار اجاره نیز تحت تأثیر رشد قیمت املاک قرار گرفته و فشار بیشتری به مستأجران وارد شده است.

او هشدار داد بسیاری از مستأجران با بودجه‌ای که تا چند سال پیش امکان اجاره واحد مناسب در مناطق متوسط شهر را فراهم می‌کرد، امروز حتی برای اجاره خانه در مناطق جنوبی تهران نیز با مشکل مواجه هستند.

جمع‌بندی

فعالان بازار معتقدند بخش مهمی از التهاب فعلی بازار اجاره، ناشی از آگهی‌های جعلی و قیمت‌سازی در فضای مجازی است؛ موضوعی که انتظارات تورمی را تشدید کرده و تصمیم‌گیری را برای مستأجران دشوارتر ساخته است. کارشناسان تأکید دارند ساماندهی بازار آگهی‌های اینترنتی و افزایش نظارت بر پلتفرم‌های آنلاین می‌تواند نقش مهمی در آرام‌سازی بازار اجاره ایفا کند.